Tọa đàm có sự tham gia trình bày của GS.TS. Nguyễn Tuấn Anh, Tổng Biên tập Tạp chí Khoa học xã hội và nhân văn, Trường Đại học Khoa học xã hội và nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội. Với kinh nghiệm chuyên sâu trong nghiên cứu và xuất bản, diễn giả đã mang đến những phân tích cập nhật, sâu sắc, đa chiều về tác động của AI đối với lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn.

Mở đầu, diễn giả khái quát về trí tuệ nhân tạo như một công nghệ cho phép máy tính thực hiện các nhiệm vụ đòi hỏi trí thông minh của con người, từ học hỏi dữ liệu, thích ứng đến hỗ trợ ra quyết định. Trên cơ sở đó, bài trình bày đã điểm lại tiến trình phát triển của AI cùng các ứng dụng tiêu biểu - những công cụ đang làm thay đổi sâu sắc môi trường nghiên cứu và học thuật. Phần nội dung trọng tâm của tọa đàm tập trung phân tích các cơ hội mà AI mang lại, đặc biệt trong việc tổng quan tình hình nghiên cứu, hỗ trợ thu thập, xử lý và phân tích dữ liệu, góp phần nâng cao năng suất và chất lượng nghiên cứu; đồng thời AI cũng mở ra những hướng tiếp cận mới trong nghiên cứu liên ngành và tư vấn chính sách dựa trên dữ liệu lớn.

Bên cạnh những lợi ích, diễn giả cũng chỉ ra các giới hạn và thách thức trong ứng dụng AI, bao gồm nguy cơ phụ thuộc công nghệ, sai lệch dữ liệu, cũng như các vấn đề về tính minh bạch và khả năng kiểm chứng trong nghiên cứu. Trong bối cảnh AI ngày càng tham gia sâu vào quá trình sản xuất tri thức, việc bảo đảm các chuẩn mực học thuật, như tính trung thực, trích dẫn nguồn và trách nhiệm của nhà nghiên cứu – được nhấn mạnh là yêu cầu then chốt. Đáng chú ý, tọa đàm cũng đề cập đến mối liên hệ giữa AI và sự hình thành “xã hội 5.0” – mô hình xã hội lấy con người làm trung tâm, phát triển dựa trên nền tảng các công nghệ tiên tiến. Theo diễn giả, trong bối cảnh này, vai trò của các nhà khoa học xã hội và nhân văn ngày càng quan trọng trong việc định hướng chính sách và bảo đảm phát triển bền vững.

Trong không khí học thuật sôi nổi, tọa đàm đã làm sáng tỏ nhiều vấn đề cốt lõi liên quan đến hoạt động nghiên cứu khoa học và tư vấn chính sách trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo. Những trao đổi của diễn giả không chỉ góp phần định hình nhận thức về cơ hội và giới hạn, mà còn nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết trong việc tuân thủ các chuẩn mực học thuật và tăng cường tính trách nhiệm trong sử dụng AI. Kết quả của tọa đàm là cơ sở quan trọng để cán bộ Viện tiếp tục đổi mới, nâng cao năng lực nghiên cứu, gắn kết chặt chẽ hơn giữa nghiên cứu khoa học với hoạch định chính sách, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của đất nước trong kỷ nguyên số.

Một số hình ảnh tại buổi tọa đàm